skip to Main Content
اختلال علائم جسمانی

اختلال علائم جسمانی چیست؟ علائم و درمان آن

اختلال علائم جسمانی چیست؟

اختلال علائم جسمانی نوعی بیماری روانی است که در آن ذهن فرد بیش‌ازحد نگران احساسات و علائم جسمانی مانند درد، ضعف یا کسالت است. دغدغۀ فکری نسبت به این علائم جسمانی موجب پریشانی مفرط و ایجاد اختلال در زندگی فرد می‌شود.

علامت ابتلا به این اختلال، باور به وجود بیماری علی‌رغم عدم‌تشخیص آن و اطمینان پزشک از نبود هیچ عامل ایجادکنندۀ علائم جسمانی است. عدم تائید علائم توسط پزشک و اطرافیان بیمار، می‌تواند منجر به ایجاد استرس عاطفی شدیدی در فرد شود.

علائم اختلال علائم جسمانی

اصلی‌ترین علامت این اختلال، باور به داشتن بیماری جسمانی است که درحقیقت به آن مبتلا نیستید. نوع و شدت این اختلال از خفیف تا شدید متغیر است.

برخی از ویژگی‌های این اختلال عبارت‌اند از:

  • بروز علائمی که مربوط به هیچ‌یک از بیماری‌های شناخته‌شده نیست
  • بروز علائم بسیار شدیدتر از علائم مربوط به بیماری شناخته‌شده
  • اضطراب مداوم یا شدید راجع به بیماری‌های احتمالی
  • نگرانی در مورد شدت گرفتن علائم خفیفی مانند آبریزش بینی
  • اعتقاد بر عدم معاینۀ صحیح توسط پزشک
  • نگرانی راجع به آسیب رساندن فعالیت‌های جسمانی به بدن
  • اقدام به معاینات بدنی مکرر برای بررسی علائم جسمانی بیماری
  • دیدگاه منفی نسبت به درمان پزشکی یا حساسیت زیاد نسبت به عوارض جانبی دارو
  • کاهش توانایی فراتر از علائم معمول بیماری

افراد مبتلا به اختلال علائم جسمانی، به ابتلای خود به یک بیماری خاص باور دارند و همین مسئله، تشخیص این بیماری از یک بیماری حقیقی نیازمند درمان را دشوار می‌سازد. بااین‌حال، فرد مبتلا نگرانی وسواس‌گونه‌ای نسبت به علائم دارد و این نگرانی اغلب منجر به ایجاد اختلال در زندگی او می‌شود.

علل

دلایل ابتلا به این اختلال کاملاً مشخص نیست. هرچند به نظر می‌رسد عواملی از قبیل صفات ژنتیکی مانند حساسیت به درد، داشتن عواطف منفی و درک از خویشتن ضعیف، ناتوانی در مقابله با استرس، کاهش آگاهی عاطفی و تمرکز زیاد بر مسائل جسمانی و رفتارهای اکتسابی نظیر جلب‌توجه یا افزایش بی‌تحرکی، در بروز آن دخیل باشند.

چه افرادی در معرض خطر ابتلا به اختلال علائم جسمانی قرار دارند؟

محققان عوامل بسیاری را در افزایش خطر ابتلا به این اختلال دخیل می‌دانند. برخی از این عوامل عبارت‌اند از:

  • اضطراب یا افسردگی
  • ابتلا یا بهبودی از یک بیماری خاص
  • خطر ابتلا به یک بیماری جدی، به‌عنوان‌مثال به دلیل سوابق خانوادگی
  • داشتن تجارب تلخ و آسیب‌زا و بیماری‌های مزمن در دوران کودکی

تشخیص

پزشک قبل از تشخیص، اقدام به معاینه کامل بدنی برای بررسی علائم بیماری می‌کند. چنانچه هیچ مدرکی دال بر وجود بیماری پیدا نکند، فرد را به یک متخصص بهداشت روان ارجاع می‌دهد. روان‌درمانگر پرسش‌هایی راجع به علائم، سوابق خانوادگی، منابع استرس و سابقه سوء مصرف مواد مطرح می‌کند. همچنین ممکن است از فرد بخواهد به پرسشنامه‌ای راجع به علائم و سبک زندگی خود پاسخ دهد. متخصص بهداشت روان به‌جای تمرکز بر واقعی بودن علائم، به نوع تفکر شما درباره علائم توجه خواهد کرد.

درمان اختلال علائم جسمانی

درمان اختلال علائم جسمانی به‌صورت چندجانبه است و بایستی متناسب با نیازهای هر بیمار و آگاهی از عوامل فرهنگی مؤثر بر ایجاد این علائم صورت گیرد. ایجاد ارتباط قوی با درمانگر و پذیرش اختلال توسط بیمار، از جنبه‌های مهم درمان هستند. استراتژی‌های درمانی شامل داروهایی مانند داروهای ضدافسردگی برای رفع هرگونه اضطراب یا افسردگی زمینه‌ساز بیماری  است.

گزینه‌های درمانی مؤثر همچنین شامل روان‌درمانی شناختی رفتاری و درمان‌های مبتنی بر ذهن‌آگاهی است. اختلال علائم جسمانی معمولاً مزمن است، اما تحقیقات حاکی از امکان بهبودی مبتلایات و یادگیری استراتژی‌هایی برای کاهش اضطراب و آشفتگی است.

این مقاله با عنوان «Somatic Symptom Disorder» در https://www.healthline.com منتشر و در آذرماه ۱۳۹۹ در ایتراپی ترجمه شد.

This Post Has 0 Comments

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Back To Top
سوالی دارید؟ با ما صحبت کنید!
گفتگو با پشتیبان ایتراپی
سلام. برای چت در واتس‌اپ یا تلگرام پشتیبانی که می‌خواهید با او صحبت کنید را انتخاب کنید.
error: Content is protected !!